UNIHYS trình bày "Cách tiếp cận hydro tùy chỉnh cho Hàn Quốc và Việt Nam" tại Diễn đàn Pháp lý và Quy định Hydrogen 2026

UNIHYS trình bày "Cách tiếp cận hydro tùy chỉnh cho Hàn Quốc và Việt Nam" tại Diễn đàn Pháp lý và Quy định Hydrogen 2026

Annie Nguyễn

Ngày 29 tháng 5 năm 2026 – Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TP Hồ Chí Minh (SIHUB)

Trong khuôn khổ Diễn đàn Pháp lý và Quy định về Hydrogen Việt Nam 2026 do Câu lạc bộ Hydrogen Việt Nam ASEAN (VAHC) tổ chức, ông Lê Ngọc Ánh Minh – Chủ tịch VAHC – đã có bài phát biểu khai mạc quan trọng, sau đó các chuyên gia quốc tế đã trình bày những nghiên cứu chuyên sâu. Một trong những bài tham luận đáng chú ý nhất đến từ UNIHYS, với chủ đề: "Cách tiếp cận hydro tùy chỉnh: Hàn Quốc và Việt Nam – Từ công nghệ đến pháp luật" do tiến sĩ Kim Hee Jung trình bày.

Bài thuyết trình đã mang đến một bức tranh toàn cảnh về hành trình phát triển hydro của Hàn Quốc – quốc gia sở hữu đạo luật hydro chuyên biệt đầu tiên trên thế giới – đồng thời đưa ra những gợi ý chiến lược quý giá cho Việt Nam trong lộ trình xây dựng khung pháp lý cho ngành năng lượng mới này.

1. Hệ sinh thái hydro Hàn Quốc – Cấu trúc 7 tầng lớp

UNIHYS đã giới thiệu mô hình hệ sinh thái hydro Hàn Quốc với 7 lớp (7 layers), bao gồm:

1. Công nghệ (Technology)

2. Thí điểm / Trình diễn (Pilot / Demonstration)

3. Pháp lý – Quy định (Legal – Regulation)

4. Thị trường – Công nghiệp hóa (Market – Industrialization)

5. Tiêu chuẩn (Standards)

6. An toàn (Safety)

7. Hợp tác quốc tế (International Cooperation)

Trong đó, điểm đặc biệt của Hàn Quốc là công nghệ đi trước, sau đó pháp luật theo sau. Các doanh nghiệp chuyên biệt với hơn 15 năm tích lũy công nghệ (Hyundai, SK, POSCO, Hanwha, Hyosung) đã tồn tại từ rất sớm, cho phép triển khai các dự án thí điểm ngay cả khi chưa có luật chuyên ngành.

2. Quá trình phát triển thí điểm (Pilot) – Nền tảng cho luật

Thí điểm trạm hydro đầu tiên (2006):

• Khởi động chương trình R&D về hydro từ tháng 9/2003

• Trạm hydro đầu tiên được xây dựng tại Viện Năng lượng Hàn Quốc (KIER) với quy mô 20m x 15m

• Công suất sản xuất: 20 Nm³/giờ – đủ nạp cho 5 xe con/ngày

• Hoàn thành và vận hành chính thức từ tháng 8/2006

Thí điểm xe buýt hydro đầu tiên (2018):

• Ngày 22/10/2018, tuyến xe buýt số 124 tại Ulsan (56km khứ hồi) đưa vào vận hành 1 xe buýt hydro

• Kết quả: 1 xe buýt hydro giúp lọc sạch lượng bụi mịn tương đương 40 xe diesel cỡ trung

• Lộ trình sau đó mở rộng ra toàn quốc

Những dữ liệu thực tế từ các thí điểm này chính là cơ sở khoa học để Quốc hội Hàn Quốc xây dựng và thông qua luật.

3. Quá trình xây dựng luật hydro – Bước ngoặt lịch sử

Lộ trình quan trọng:

• Tháng 1/2019: Tổng thống Hàn Quốc công bố "Lộ trình Kinh tế Hydro" – định nghĩa "nền kinh tế hydro" là cấu trúc kinh tế - công nghiệp nơi hydro trở thành nguồn năng lượng chính, thay đổi căn bản đời sống quốc gia, xã hội và người dân.

• Tháng 1/2020: 8 dự thảo luật về hydro (6 về kinh tế, 2 về an toàn) được đệ trình lên Quốc hội. Cả 8 dự thảo được thông qua với tỷ lệ nhất trí tuyệt đối vào ngày 9/1/2020.

• Tháng 2/2021: Luật chính thức có hiệu lực một phần.

• Ngày 1/10/2025: Luật Thúc đẩy Kinh tế Hydro và Quản lý An toàn Hydro (gọi tắt: Luật Hydro) có hiệu lực đầy đủ.

Nội dung cốt lõi của Luật Hydro Hàn Quốc:

• Mục đích (Điều 1): Thiết lập nền tảng thúc đẩy kinh tế hydro, phát triển ngành công nghiệp hydro một cách có hệ thống, đảm bảo an toàn công cộng.

• Định nghĩa "nền kinh tế hydro" (Điều 2): Cấu trúc trong đó sản xuất và sử dụng hydro dẫn dắt sự thay đổi căn bản trên toàn quốc gia, xã hội và đời sống người dân, trở thành nguồn tăng trưởng kinh tế mới.

• Định nghĩa "ngành công nghiệp hydro" : Bao gồm sản xuất, lưu trữ, vận chuyển, nạp, bán hydro, cùng sản xuất thiết bị như pin nhiên liệu, tuabin khí hydro.

• Khái niệm "Hydro sạch" : Được bổ sung năm 2026, bao gồm hydro không carbon (không phát thải trong sản xuất) và hydro carbon thấp.

Cơ quan chủ quản: Bộ Khí hậu, Năng lượng và Môi trường (từ 1/10/2025).

4. Quy trình tiêu chuẩn hóa dựa trên ISO TC 197 và KGS

Hàn Quốc xây dựng hệ thống quy chuẩn an toàn hydro (KGS – Korea Gas Safety Code) dựa trên nền tảng ISO TC 197 (Hydrogen Technologies) và điều chỉnh phù hợp với điều kiện trong nước.

Các mã KGS tiêu biểu bao gồm:

• KGS AC417: Quy chuẩn chế tạo bình composite không lót kim loại vận chuyển hydro nén

• KGS FP217: Quy chuẩn về trạm nạp hydro – vòi nạp xe đầu kéo

• KGS FU671: Quy chuẩn sử dụng khí hydro

Quá trình phát triển tiêu chuẩn diễn ra song song với thí điểm và luật, tạo thành một hệ thống đồng bộ từ công nghệ đến an toàn.

5. Cách tiếp cận tùy chỉnh cho Việt Nam – Bài học từ Hàn Quốc

Điểm nhấn quan trọng nhất của bài thuyết trình là sự so sánh chiến lược giữa hai quốc gia:

Thông điệp UNIHYS gửi đến Việt Nam:

"Việt Nam có thể đi theo con đường ngược lại: Thay vì chờ công nghệ nội địa hoàn toàn, hãy chủ động xây dựng khung pháp lý trước hoặc song song, sau đó thu hút công nghệ và vốn từ các quốc gia tiên phong như Hàn Quốc, Nhật Bản, châu Âu. Dữ liệu vận hành thực tế sẽ là cơ sở để hoàn thiện quy định an toàn."

Đây là một gợi ý chiến lược vô cùng phù hợp với bối cảnh Việt Nam, nơi Quyết định 165/QĐ-TTg về Chiến lược phát triển năng lượng hydro đã được ban hành, nhưng khung pháp lý chuyên biệt vẫn đang ở giai đoạn đầu hình thành.

6. Kết luận và triển vọng hợp tác Việt – Hàn

Bài thuyết trình kết thúc với thông điệp "Harmonization" – sự hài hòa giữa công nghệ, pháp luật và tiêu chuẩn giữa các quốc gia. UNIHYS khẳng định sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình:

• Chuyển giao công nghệ điện phân và lưu trữ hydro

• Hỗ trợ xây dựng quy chuẩn kỹ thuật dựa trên kinh nghiệm KGS

• Thí điểm các dự trình diễn hydro quy mô vừa tại Việt Nam

• Đào tạo nguồn nhân lực về vận hành và an toàn hydro

Diễn đàn đã kết thúc với lời cảm ơn từ VAHC và UNIHYS: "Thank you, Xin cảm ơn" – mở ra một chương mới trong hợp tác năng lượng sạch giữa Việt Nam và Hàn Quốc, hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050.

Xem clip trình bày của Tiến sĩ Kim

Phần 1: https://www.youtube.com/watch?v=QOBzTfJzUnA&t=19s

Phần 2: https://www.youtube.com/watch?v=9LjA7_x1LTs