Dự án khái niệm: Hồi sinh tuyến đường sắt Đà Lạt – Tháp Chàm và tàu du lịch chạy bằng hydrogen: Mô hình giao thông du lịch phát thải ròng bằng không cho Việt Nam
Ngày 16 tháng 1 năm 2026

1. Bối cảnh và ý nghĩa dự án
Tuyến đường sắt Đà Lạt – Tháp Chàm là một trong những công trình đường sắt độc đáo nhất Đông Dương thời Pháp thuộc, nổi tiếng với địa hình răng cưa, cảnh quan cao nguyên – duyên hải hiếm có và giá trị di sản kỹ thuật đặc biệt. Tuy nhiên, tuyến đường này đã ngừng khai thác trong nhiều thập kỷ, khiến một di sản giao thông – du lịch quan trọng bị “đóng băng”.
Dự án concept do VAHC đề xuất đặt mục tiêu khôi phục tuyến đường sắt lịch sử song song với việc triển khai tàu du lịch chạy bằng hydrogen, biến Đà Lạt trở thành điểm trình diễn giao thông xanh và du lịch bền vững hàng đầu Đông Nam Á.
2. Mục tiêu chiến lược của dự án
Dự án không chỉ đơn thuần là phục hồi hạ tầng giao thông, mà hướng tới nhiều mục tiêu dài hạn:
-
Kết nối bảo tồn di sản – đổi mới công nghệ – phát triển du lịch xanh
-
Triển khai mô hình tàu hydrogen phát thải ròng bằng không trong điều kiện thực tế tại Việt Nam
-
Tạo nền tảng hợp tác Quốc tế – Việt trong lĩnh vực hydrogen, đường sắt và giao thông sạch
-
Xây dựng mô hình thí điểm có thể nhân rộng cho các tuyến đường sắt du lịch và khu bảo tồn khác trong khu vực

3. Cấu trúc dự án: Ba hợp phần chính
(1) Tuyến chính Đà Lạt – Tháp Chàm
-
Phục hồi và hiện đại hóa hạ tầng đường ray hiện hữu
-
Nâng cấp hệ thống tín hiệu, an toàn và điều hành theo tiêu chuẩn hiện đại
-
Tích hợp trạm tiếp nhiên liệu hydrogen đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế
(2) Tuyến du lịch nội đô Đà Lạt
-
Triển khai tàu hydrogen thử nghiệm của EU cho các tuyến ngắn
-
Kết nối hồ, đồi chè, cao nguyên Lang Biang, các điểm văn hóa – sinh thái
-
Mang tính giáo dục cao, giúp du khách tiếp cận trực tiếp với công nghệ năng lượng sạch
(3) Hợp phần công nghệ & trình diễn
-
Ứng dụng công nghệ tàu hydrogen ở quy mô thí điểm
-
Hệ thống quản lý năng lượng thông minh giám sát hiệu suất, phát thải, độ an toàn
-
Đánh giá khả năng mở rộng từ tàu thử nghiệm sang khai thác thương mại
4. Công nghệ hydrogen: Vì sao phù hợp với Đà Lạt?
Hydrogen đặc biệt phù hợp với các tuyến du lịch và đường sắt di sản vì:
-
Không phát thải CO₂ tại điểm sử dụng
-
Vận hành êm, ít tiếng ồn, không ảnh hưởng cảnh quan sinh thái
-
Không cần điện khí hóa toàn tuyến như đường sắt điện
-
Phù hợp với các tuyến đèo dốc, bán kính cong nhỏ – đặc trưng của Đà Lạt
Việc áp dụng công nghệ tàu hydrogen thử nghiệm của Pháp, Đức, Áo cũng giúp Việt Nam tiếp cận trực tiếp kinh nghiệm châu Âu trong quá trình chuyển đổi giao thông xanh.
5. Hợp tác và nguồn lực triển khai
-
VAHC & CCIFV: Điều phối kỹ thuật, kết nối đối tác, vận động chính sách và tài chính
-
Đối tác Pháp: Nhà sản xuất tàu hydrogen, doanh nghiệp công nghệ, quỹ đổi mới xanh
-
Chính phủ Việt Nam & EU: Hỗ trợ chính sách, tiếp cận nguồn vốn khí hậu và đổi mới sáng tạo
-
Đầu tư công – tư (PPP): Cho giai đoạn mở rộng tuyến chính
6. Lộ trình triển khai dự kiến
-
6–12 tháng: Nghiên cứu khả thi, khảo sát tuyến, đánh giá tích hợp hydrogen
-
12–18 tháng: Đưa tàu hydrogen thử nghiệm vào vận hành tuyến du lịch ngắn tại Đà Lạt
-
2026–2028: Phục hồi toàn tuyến Đà Lạt – Tháp Chàm, triển khai tàu hydrogen thương mại
-
Giai đoạn tiếp theo: Tích hợp du lịch, truyền thông, xây dựng thương hiệu “Green Rail Tourism”
7. Tác động kỳ vọng
-
Môi trường: Giảm mạnh phát thải so với tàu diesel, đóng góp mục tiêu net-zero
-
Du lịch & văn hóa: Tạo sản phẩm du lịch độc đáo, nâng tầm di sản đường sắt
-
Đổi mới & kinh tế: Đưa Việt Nam trở thành điểm trình diễn công nghệ hydrogen tại ASEAN
8. Kết luận
Dự án hồi sinh tuyến Đà Lạt – Tháp Chàm bằng tàu hydrogen là sự kết hợp hiếm có giữa di sản – công nghệ – phát triển bền vững. Nếu được triển khai thành công, đây không chỉ là một dự án du lịch, mà còn là biểu tượng cho cách Việt Nam tiếp cận chuyển dịch năng lượng một cách sáng tạo, nhân văn và phù hợp với điều kiện thực tế.















